Kernboodschappen

Het Belgische geneesmiddelagentschap FAGG waarschuwt opnieuw voor accidentele overdoseringen met methotrexaat doordat patiënten de wekelijkse dosering verkeerdelijk dagelijks innemen.

Gezien de potentieel ernstige gevolgen, is correct gebruik van methotrexaat bij inflammatoire aandoeningen uiterst belangrijk.

Methotrexaat wordt in lage dosis gebruikt voor de behandeling van chronische inflammatoire aandoeningen (o.a. reumatoïde artritis, psoriasis, inflammatoir darmlijden). De dosis (tot 25 mg) wordt in deze indicatie eenmaal per week toegediend. 

De meeste vergissingen gebeuren omdat patiënten deze wekelijkse dosis methotrexaat dagelijks innemen. Dit kan ernstige gevolgen hebben, met zelfs fatale afloop. Vergissingen zijn beschreven in elke stap van het proces: van voorschrift tot aflevering en toediening.

Er zijn ook gevallen van overdosering beschreven bij patiënten die methotrexaat hebben verward met foliumzuur. Ter beperking van de toxiciteit van methotrexaat wordt foliumzuur gegeven, en er zijn daarbij twee mogelijkse schema’s: ofwel een wekelijkse dosis foliumzuur van 5 – 10 mg de dag na de methotrexaatinname ofwel een dagelijkse dosis foliumzuur van 1 mg (sommige bronnen raden aan om geen foliumzuur te nemen de dag waarop methotrexaat wordt genomen, maar dat is niet gebaseerd op klinisch bewijs en het zou de patiënt in verwarring kunnen brengen) (Zie Repertorium 9.2.1.).

Bij klikken op het symbool ter hoogte van de specialiteit Ledertrexate® in het Repertorium vind je informatie voor de zorgverleners alsook een patiëntenkaart: op deze kaart kan de dosis en de dag waarop methotrexaat moet worden ingenomen, worden vermeld.

Lees de waarschuwing van het  FAGG van 06/02/2026: Risico op overdosering van oraal methotrexaat: herinnering aan de aanbevelingen voor de behandeling van inflammatoire aandoeningen

Zie ook Folia april 2020: Vergissingen in de dosering van methotrexaat: nieuwe voorzorgsmaatregelen

NB “Medicatiefouten” die hebben geleid tot een ongewenst effect kunnen gemeld worden aan de dienst vigilantie van het FAGG via www.eenbijwerkingmelden.be. “Medicatiefouten” die geen ongewenst effect tot gevolg hadden, kunnen worden gemeld via medication-errors@fagg.be. Het doel van die meldingen is om te onderzoeken wat de oorzaak is van het incident en te bekijken hoe andere zorgverleners en patiënten deze vergissing kunnen vermijden. Meldingen worden steeds vertrouwelijk behandeld.

Over welke specialiteiten gaat het?

  • Methotrexaat (laaggedoseerd) per os: Ledertrexate® (zie Repertorium)